یکشنبه، دی ۱۵، ۱۳۸۷

باخ بزرگ

این جمله‌ها، اگر درست یادم مانده‌باشد، از جبران خلیل جبران است:
«انسان می‌تواند آزاد باشد، بدون آن که بزرگ باشد، امّا نمی‌تواند بزرگ باشد، بی آن که آزاد باشد.»

به نظرم مسأله‌ی مشابهی در مورد باخ وجود دارد. هیچ وقت نشنیده و نخوانده‌ام که باخ را نابغه بخوانند (چنان که مثلاً، موزارت را نابغه می‌دانند) یا این که از پیچیدگی تکنیکی آثارش زیاد بگویند (چنان که برای مثال، در مورد پاگانینی زیاد گفته می‌شود) یا این که از لطافت بسیاری از آثارش زیاد صحبت شود (آن طور که از آثار شوپن یاد می‌شود) یا از عظمت و شکوه آثارش صحبت زیادی کنند (چنان که در مورد آثار بتهوون زیاد گفته می‌شود). چرا؟ چون این‌ها در موردش درست نیست؟ نه. البته که درست است. باخ در موسیقی همان نقشی را داشته و دارد که نیوتن در فیزیک. هر دوی آنها یک‌تنه کار کردند و چیزی را بنیان نهادند: موسیقی کلاسیک و فیزیک کلاسیک. باخ را معمولاً با یک صفت می‌شناسیم: بزرگ. احتمالاً به همین دلیل است که صفت‌های دیگر را درباره‌ی او و آثارش زیاد نمی‌شنویم، چرا که هر کس به آثار باخ نزدیک شده‌باشد، می‌داند که هر صفت دیگری برای توصیف او ناقص است. باخ بزرگ‌ترین موسیقی‌دانی بوده که جهان تاکنون به خود دیده، همچنان که نیوتن بزرگ‌ترین فیزیک‌دان. و در مورد آثار باخ فقط می‌توان گفت که دشوارند و عمیق. خوشبختانه بر خلاف آثار نیوتن که امروز دیگر به ندرت کسی نسخه اصلی آنها را می‌خواند،‌موسیقی باخ هنوز (و شاید تا ابد) اجرا می‌شود و شنیدنش همیشه مفید است (البته خواندن «اصول ریاضیات فلسفه طبیعی» هم قطعاً خالی از فایده نیست.). هر نوازنده‌ای که بخواهد در سطح حرفه‌ای فعّالیّت کند، حتماً باید در کارنامه‌ی اجرایی (رپرتوار) خودش آثاری از باخ را هم داشته‌باشد.

کارایان در گفتگوهایش با ریچارد آزبرن (که به فارسی ترجمه شده و انتشارات آرام منتشرش کرده) گفته‌است که ریتم آثار باخ به ضربان طبیعی قلب انسان خیلی نزدیک است و شنیدنشان به آدمیزاد آرامش می‌دهد. البته من خودم این گفته‌ی او را خوب درک نمی‌کنم، چون ریتم همه‌ی آثار یک آهنگ‌ساز که یک جور نیست. امّا چون این حرف را کارایان زده، لابد یک معنایی دارد که من نمی‌فهمم.

حالا ببینید و بشنوید این کنسرتو ویولن بسیار زیبا را از باخ، با یک جور صحنه‌آرایی و کارگردانی نوآورانه و جالب. این کنسرتو ویولن دوّم باخ است در می ماژور. نوازندگانش را نمی‌شناسم، امّا همگی و مخصوصاً تک‌نواز ویولن مسلّط و چابک می‌نوازند و در عین حال با درک بالا.
موومان اوّل:



موومان دوّم:

و موومان سوّم:



بله، یادم هست که یوتیوب فیلتر است. این‌ها هم فایل‌های ویدئویی:

اجراهای دیگری هم از این کنسرتو روی یوتیوب هست، امّا من از این اجرا بیشتر خوشم آمد.

برچسب‌ها:

1 Comments:

At سه‌شنبه, دی ۱۷, ۱۳۸۷ ۱۱:۲۸:۰۰ بعدازظهر, Blogger Farya said...

اجرا چندان عالی نیست، ولی عجب ویدیوی قشنگی! زنده باد که این را پیدا کردید... هزار بار ممنون. در ضمن، تکنواز الیسا لی است و ارکستر جوانان گوستاو مالر همراهش، به رهبری جیمز جود.

 

ارسال یک نظر

Links to this post:

ایجاد یک پیوند

<< Home